Rapor Valiye sunuldu
Bingöl'de ilk defa İpek böcekçiliği yetiştiriciliğine girişerek alternatif üretime yönelik adım atan Karasu, yapılan çalışmaların olumlu sonuçlar doğduğunu bildirerek, önümüzdeki yıl ipek böceği üretimi için alt yapı çalışmalarının başlatılması gerektiğini kaydetti. Doğan Karasu, Yaz boyu yaptıkları çalışmaya ilişki şu bilgileri aktardı; “Alternatif üretim kültürünün geliştirilmesi konusunda bir takım açıklamalarımız olmuştu. Üretim alternatifleri konusunda Bingöl'ün çok yetersiz olduğunu tespit etmiş, bu yetersizliğin iyileştirilmesi gerektiğini ifade etmiştik. Bu kapsamda Bingöl gerçeğine uygun üretim alternatiflerinin neler olabileceğini araştırmaya başladık. Kırsal kesimde ne tür üretim biçimlerinin önerilebileceği hususunu araştırdık”
“Kulp ilçesiyle iletime geçtik”
“İpekböcekçiliğini araştırmaya karar verdim. Konuyla alakalı tüm dokümantasyonu topladım. Ülke genelinde nelerin yapıldığını, koşulların ne olduğunu araştırdım. İpekböcekçiliği üretiminin nerelerde yapıldığını araştırdım. Bize en yakın bölgenin hangisi olduğunu araştırdım. İrtibata geçmenin koşullarını araştırdım. İpekböcekçiliğinin bize en yakın Kulp İlçesinde yapıldığını öğrendim. Ağaçlı Beldesinde bu üretim kültürünün yaygın olduğunu öğrendim. İrtibata geçtim. Belediye Başkanıyla irtibat kurdum. Bizi davet ettiler. Uygun bir gün belirleyip ziyarete gittik. Kamera, fotoğraf makinesi vb. kayıtlar tuttuk. Bilgiler edindik. Bizlere yardımcı oldular, bilgilenmemize yardımcı oldular. İşi başlatacakları dönemde bir paketi bizim için alıp uyandıracaklarını söylediler.
İşte ipek böcekçiliğin Bingöl'de yetiştirme girişimi ve sonucu.
“3. Uyku döneminde gittik, böcekleri alıp getirdik. Böcekler burada uyandı. 4 gün besledik, tekrar 48 saat uykuya yattılar. Bu aynı zamanda 4. uyku dönemleriydi. Uyandıktan sonra 8-9 gün yoğun bir şekilde besledim. Koza örme aşaması başladı. Hayvanlar koza örmeye başladı. Kozaları topladık ve götürüp teslim ettik. Yeni olduğum için, özellikle askılama döneminde, çok ciddi hatalar yaptım. Ama, bu bir deneme örneğiydi. Bir paket getirmiştim. Bir paket, iyi beslendiği takdirde, 30–40 kg yaş koza vermektedir. Ortalama üretim miktarı bir pakette 30–40 kg düzeyinde gerçekleşmiştir. Bu da pir paketten, iyi beslendiği taktirde, yaklaşık 500 YTL kazanç elde etmek anlamına gelmektedir. Deneme çalışmamız devam ediyordu. Bu süreçte Koza Birlik ile birkaç görüşmemiz oldu. İlk etapta girebilecek kadar dut potansiyelinin olup-olmadığını sordular. Birkaç örnek yapmaya yeterli bir potansiyelin olduğunu söyledim. Bursa'ya davet ettiler. Bu konuyu konuşmak istediklerini, bu konuda nelerin yapılabileceğini konuştuk. İpekböcekçiliği Kulp İlçesinde yapılmaktadır. Her yıl 40-70 ton yaş koza üretimi gerçekleştirilmektedir. Bu rakamın ortalaması alındığında yaklaşık 1 trilyonluk katma değere denk düşmektedir. Kırsal kesimde dar gelirli ailelerin bütçesine önemli bir gelir kalemi olarak yansıyabilmektedir. Koza alımında hiçbir sorun yaşanmamaktadır. Yaş kozanın kilosu 15 YTL dir. İpekböcekçiliği Bingöl'de denenebilir. Başarılma ihtimali çok yüksektir. Benimsettirilmesi halinde birçok aileye ek gelir getirecek bir alan olacaktır. Bingöl'ün dut potansiyeli hesaplanmalıdır. Hangi bölgenin bu iş için organize edilebileceği iyi belirlenmelidir. En rasyonel alanlar seçilmelidir. Planlamaya daha şimdiden başlanmalıdır. Kulp İlçesi ve Kulp İlçesine bağlı 20 köyde ipekböcekçiliği yapılmaktadır. Geçen yıl Kulp ilçesinde gerçekleştirilen üretim rekoltesi 44 tondur. Bu da yaklaşık 650 bin ytl ye tekabül etmektedir. Dar gelirli ailelere önemli ölçüde ekonomik katkı sağlamaktadır. Ayrıca, Diyarbakır-Muş yolunda duble yol çalışması yapılmaktadır. Bu yol eski ipek yoludur. Hükümetin bu güzergahı ipekböcekçiliğini de içerecek şekilde yeniden canlandırma çalışmaları mevcuttur. Bizi ilgilendiren temel amaç, işin Bingöl ayağıdır. İnsanlarımızın ekonomik düzeylerini nasıl artıracağımız hususudur. Koza Birlik yöneticileri ile gerekli görüşmeler yapılmıştır. Olaya son derece sıcak bakmaktadırlar. Bingöl'e gelebilmemiz için üç husus önemlidir diyorlar. Bunlar;İlk etapta ipekböcekçiliği yapmamıza yetecek kadar dut ağacı var mı? Varsa deneme çalışmalarını başlatırız. Aşamalı bir şekilde dut potansiyelini artırırız. Bu benimseme durumu süreci daha bir pekiştirir. İnsanlara bu üretim kültürünü benimsetmemize yardımcı olabilecek bir irade var mıdır? İlde Vali Bey, İlçelerde Kaymakamlar, Belediye Başkanları vb. bize insanlara ulaşmamıza yardımcı olurlarsa, sizin de desteğinizle bu işi rahat başarırız. Dut ağaçlarının şimdiden budanması, önümüzdeki yıl için hazırlanması gerekiyor. Birinci hususun hiçte sorun olmadığını düşünüyorum. Zira, bir çok bölgemizde önemli oranda bu potansiyel mevcuttur. Diğer iki hususun da asla sorun olmadığına inanıyorum. Bu konuda ortak bir çalışma yapılabilir. Sosyal Yardımlaşma Ve Dayanışma Vakfına bir proje yaptırılabilir. Bu proje kapsamında çalışmalar yürütülebilir. Bu proje kapsamında önümüzdeki yıl Kulp İlçesinden bu işi bilen 2-3 kişi, iki aylığına ücret karşılığında getirilerek bu çalışma yürütülebilir. Zaten iki ayda bu çalışma sonuçlanmaktadır. Koza Birlik yöneticileriyle görüşülebilir. Gerekli çalışmalara katkı sunmaları temin edilebilir. Sürecin planlamasına dahil olmaları sağlanabilir. Gelebileceklerini ifade ettiler. Kulp İlçesi, Ağaçlı Beldesi yöneticileriyle diyaloga girilebilir. Onlardan gerekli destek sağlanabilir. İlk örnek çalışmalar Bingöl Merkezde, Yamaçta, Servi ve Genç ilçesinde yapılabilir. Grup köylerin olduğu yörelerde birer veya ikişer örnekle bu çalışma yapılır. Bu çalışmalar aynı zaman da birer eğitim çalışması olacaktır. Bu bölgelerde yer alan Yatılı Bölge İlköğretim Okulları deneme çalışmaları için değerlendirilebilir. Üretim dönemi okulların kapanma dönemine denk geldiğinden dolayı eğitim-öğretimi aksatmayacaktır. Köylerde bulunan taziye evlerinde bu örnek çalışmalar yapılabilir. Yaz döneminde taziyeleri çoğu taziye evlerinde değil, gölgeliklerde ve genellikle dışarıda yapılmaktadır. Bölgedeki dut potansiyeli belirlenmelidir. Ekilebilir tarım arazileri dışında kalan alanlar tespit edilmelidir. Bu alanlarda ağaçlandırma çalışmaları yapılmalı, çeper diye nitelendirilen yerlere dut ağaçları dikilerek ipekböcekçiliği alt yapısı güçlendirilmelidir”